⚖️ KAFLI 3.1 · FYRIRMYNDARKAFLI

Massi, rúmmál
og eðlismassi

Af hverju sekkur lítill steinn en risastórt skip flýtur? Lykillinn er ekki bara þyngdin — heldur hvernig massi og rúmmál vinna saman.

Byrjaðu hér ↓
⛵
●
minni meðal-
eðlismassi
meiri
eðlismassi
Í þessum kafla lærir þú að…
✓ greina á milli massa og rúmmáls
✓ útskýra eðlismassa með eigin orðum
✓ spá fyrir um hvort hlutur flýtur eða sekkur
01

VELDU ÞÁ LEIÐ SEM HENTAR ÞÉR

Lærðu efnið

EÐLISMASSIHve þétt er efnið?ρ
=
MASSIHve mikið efni?m · mælt í g eða kg
÷
RÚMMÁLHve mikið pláss?V · mælt í cm³ eða mL
02

🏠/🏫 HENTAR BÆÐI

🧪 Prófaðu! Flýtur appelsínan?

Þú þarft

Skál með vatni og appelsínu með hýði.

Gerðu

Settu appelsínuna í vatnið. Taktu síðan hýðið af og prófaðu aftur.

Hvað sérðu?

Berðu saman hvernig appelsínan liggur í vatninu fyrir og eftir.

Af hverju gerist þetta?Smelltu til að sjá skýringuna

Í hýðinu eru loftfyllt rými. Þau auka rúmmálið án þess að bæta miklum massa við og lækka meðaleðlismassann.

🍊

NÁMSÁSKORUN

Geturðu útskýrt niðurstöðuna með orðunum rúmmál og eðlismassi?

03

PRÓFAÐU HUGMYNDIRNAR

🎯 Æfðu

A · VELDU BESTA SVARIÐ

1. Hvað segir massi okkur?

2. Tvær jafn stórar kúlur eru úr járni og viði. Hvor hefur meiri eðlismassa?

3. Hlutur hefur minni eðlismassa en vatn. Hvað gerist oftast?

Þú ert með 0 af 3 rétt.

B · REIKNAÐU OG SPÁÐU

Eðlismassamælirinn

Eðlismassi0.80 g/mL

Vatn er um 1,00 g/mL. Hvað spáir þú?

C · PARAÐU SAMAN

Hugtak og skilgreining

Veldu rétta skilgreiningu við hvert hugtak.

D · HVERT ER BESTA SVARIÐ?

Veldu ítarlegustu skýringuna

Öll svörin geta innihaldið eitthvað rétt — en besta svarið notar hugtök, útskýrir orsökina og tengir hugmyndir saman.

Spurning 1 af 4

1. Af hverju getur stórt stálskip flotið?

E · LESSKILNINGUR

Stálkúla og stálskip

Lítil gegnheil stálkúla sekkur í vatni. Stálskip er hins vegar holt og mikið loft er inni í því. Þegar rúmmál skipsins og loftsins er tekið með dreifist massinn yfir stærra rúmmál. Meðaleðlismassi skipsins getur því orðið minni en eðlismassi vatns.

Hvaða fullyrðingar styður textinn? Merktu við allar réttar.

F · FLETTISPJÖLD

Kann ég hugtakið?

Segðu útskýringuna upphátt áður en þú snýrð spjaldinu.

Þú kannt 0 hugtök · 0 þarf að æfa aftur

G · LESTU ÚR TÖFLU

Hvað flýtur í vökvanum?

Vökvinn hefur eðlismassann 7,8 g/cm³. Merktu við öll efni sem myndu fljóta.

Efnig/cm³
04

STUTT SJÁLFSMAT

✓ Hvað kanntu?

Merktu við það sem þú getur útskýrt án þess að kíkja.

0/4

Veldu eina námsleið hér fyrir ofan og taktu svo sjálfsmatið aftur.